Polscy archeolodzy odkrywają tajemnice królestwa Urartu

15 października 2025, 09:21

Ormiańsko-polska ekspedycja archeologiczna, która od dwóch lat prowadzi wykopaliska w Argisztihinili, ufortyfikowanym mieście królestwa Urartu, dokonała fascynujących odkryć. Jednym z nich jest pochodzący sprzed 2500 lat antropomorficzny idol o nieznanej funkcji, drugim zaś rozległe cmentarzysko popielnicowe z dwunastoma pochówkami ciałopalnymi.



Łunochod-1

40 lat szukali lusterka… na Księżycu

28 kwietnia 2010, 20:08

Czterdzieści lat - tyle czasu zajęło naukowcom znalezienie przyrządu „zgubionego" przez radziecką bezzałogową misję Łuna-17. Udało się dzięki szczegółowym zdjęciom powierzchni Księżyca, teraz możliwe będzie określanie położenia naszego satelity z dokładnością do jednego milimetra.


W używanych przez IPCC danych dot. pokrywy śnieżnej Arktyki tkwi poważny błąd

13 stycznia 2026, 11:51

W szeroko cytowanych danych dotyczących pokrywy śnieżnej w Arktyce zidentyfikowano poważny błąd. Naukowcy z University of Toronto zauważyli, że dane, którymi posługuje się między innymi IPCC są błędne. Raporty IPCC korzystają, między innymi, z informacji amerykańskiej NOAA (Narodowa Administracja Oceaniczna i Atmosferyczna) dotyczących jesiennej pokrywy śnieżnej w Arktyce. Obserwacje satelitarne na ten temat są prowadzone od lat 60. XX wieku. Wielu naukowców od dawna ostrzegało, że do danych tych należy podchodzić co najmniej z ostrożnością, gdyż nie zgadzają się one z informacjami zebranymi w inny sposób. Teraz naukowcy z Toronto wykazali, gdzie tkwi błąd w danych NOAA.


Chcesz lepiej grać? Idź najpierw spać

9 czerwca 2010, 14:52

Popularna konsolowa gra wideo - „Guitar Hero" - stała się jednym z ulubionych narzędzi naukowców zajmujących się... snem. Stanowi ona doskonały test umiejętności i nauki skomplikowanych zadań psychomotorycznych.


Nauka ma coraz większy problem z AI. Gwałtowny wzrost fałszywych cytowań w artykułach naukowych

12 maja 2026, 15:11

W ostatnich latach w Polsce miało miejsce kilka spektakularnych przypadków opublikowania artykułów czy książek wzbogaconych przypisami do nieistniejących źródeł naukowych. Jasnym było, że źródła te zostały zmyślone przez wielkie modele językowe. Gdy nieistniejące prace są cytowane przez dziennikarzy i pisarzy, jest to niepokojący sygnał. Gorzej, gdy takie rzeczy zdarzają się w recenzowanych artykułach naukowych. To oznacza, że mamy problem. I jest on coraz bardziej poważny.


Kosmetyki i leki z nanopiaskiem

6 lipca 2010, 08:49

Piasek kojarzy się z plażą czy budową domu, okazuje się jednak, że ditlenek krzemu, bo tak brzmi jego chemiczna nazwa, przyda się też kosmetologom i farmaceutom. Badacze z Australii Południowej opatentowali bowiem metodę uzyskiwania trwalszych kosmetyków i kremów kontrolujących dostarczanie przez skórę leków na bazie właśnie nanocząstek krzemionki. Obecnie zespół szuka możliwości komercjalizacji swojego wynalazku.


Śpią jak kamień dzięki wzgórzu

10 sierpnia 2010, 09:58

Czemu jednym można grać nad uchem na puzonie i nie wywrze to na nich najmniejszego wrażenia, a inni budzą się pod wpływem najmniejszego szelestu i śpią jak przysłowiowy zając pod miedzą? Ci pierwsi zawdzięczają swoją przydatną w wielu okolicznościach umiejętność falom wzmożonej aktywności wzgórza (Current Biology).


Cząsteczki

Kwantowa konspiracja

26 września 2010, 01:01

Uruchamiając Wielki Zderzacz Hadronów uczeni mieli głęboką nadzieję na nowe odkrycia. Doczekali się takiego wcześniej niż sądzili, zanim aparatura doszła do połowy zaplanowanej mocy. Wyniki zderzeń protonów z aparatu CMS dały zaskakujące wyniki, które naukowców wprawiły w takie zmieszanie, że pół-żartem mówią: te cząsteczki są w zmowie.


Niemiecki superfoton udoskonali lasery

26 listopada 2010, 11:22

Na Uniwersytecie w Bonn powstał kondensat Bosego-Einsteina stworzony z fotonów. Dotychczas sądzono, że fotony nie nadają się do jego tworzenia. Osiągnięcie niemieckich naukowców pozwoli na pojawienie się nowych źródeł światła, opracowania laserów pracujących z promieniami X czy zbudowania bardziej wydajnych układów scalonych.


Morfina

Nowa pochodna morfiny na najcięższe bóle

5 stycznia 2011, 15:31

Jednym z najsilniejszych środków przeciwbólowych pozostaje od bardzo dawna morfina, ale wciąż trwają poszukiwania nowych, lepszych sposobów. Być może morfinę zastąpi mało znana jej pochodna, która okazuje się znacznie skuteczniejsza.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk